
تأثیر روزهداری بر سلامت روانی دانشجویان
اختلالات روانی عامل ۱۵ درصد ناتوانیها و مرگهای زودرس در کشورهای رو به رشد است و در این میان، اختلالات خلقی و اضطرابی در صدر قرار دارند، به گونهای که یک چهارم افراد واجد معیارهای تشخیصی یک اختلال اضطرابی هستند.
جامعه ۲۴- تأثیر روزهداری در قالب یک پژوهش بررسی شد.بر اساس این پژوهش: «در رابطه با افسردگی نیز سازمان بهداشت جهانی پیشبینی کرده است که در سال های آینده اولین علت ناتوانی در جهان بیماریهای قلبی عروقی و دومین علت آن افسردگی خواهد بود. متأسفانه این اختلالات به شکلهای مختلفی باعث افزایش هزینههای اقتصادی تحمیل شده به فرد و جامعه میشود». محققان در پژوهشی با عنوان «بررسی تأثیر روزهداری در ماه رمضان بر عزت نفس و سلامت روانی دانشجویان» آوردهاند: «سازمان بهداشت جهانی، سلامت را حالت رفاه و آسایش جسمی، روانی و اجتماعی میداند و یکی از مواردی که در سلامت روانی نقش مهمی ایفا میکند، بهرهمندی از عزت نفس است».
در این پژوهش که توسط مریم جوانبخت استادیار گروه روانپزشکی دانشگاه آزاد اسلامی مشهد، سید علیرضا ضیایی استادیار گروه روانپزشکی دانشگاه آزاد مشهد، سید مهران همام استادیار گروه مغز و اعصاب دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد و علی رهنما پزشک عمومی انجام شده است، آمده است: «عزت نفس به معنی پذیرش و ارزشمندی است که شخص نسبت به خویشتن احساس میکند. شخصی که از عزت نفس بالا برخوردار است خود را به گونه مثبتی ارزیابی کرده و برخورد مناسبی نسبت به خود و دیگران دارد».
محققان معتقدند: «بنابراین احساس عزت نفس موجب ارتقاء سلامت روانی فرد میشود. عوامل چندی بر عزت نفس و سلامت روانی تأثیر میگذارند که از مهمترین آنها میتوان به معنویات و باورهای مذهبی اشاره کرد. یکی از عباداتی که همواره اسلام برآن تأکید دارد فریضه روزه است. روزه یکی از واجبات شرعی اسلام است که در ادیان دیگر نیز به اشکال مختلف مورد توجه قرار گرفته است.
بیشتربخوانید:تاثیرات برگزاری عید نوروز و جشنهای باستانی روی روان
از دیدگاه اسلام، روزه باعث ارتقاء سلامت جسمی و روانی فرد میشود و خداوند در قرآن کریم میفرماید: «وَأَنْ تَصُومُوا خَیْرٌ لَکُمْ ۖ إِنْ کُنْتُمْ تَعْلَمُونَ» اگر علم داشتید میدانستید که روزه گرفتن برای شما خیر است. در زمینه تأثیرات روزه بر سلامت جسمی تحقیقات زیادی مانند اثرات آن برکنترل وزن، سوختن چربیها، کاهش فشارخون و کاهش بروز بیماریهای قلبی عروقی صورت گرفته است؛ لذا فرد در این ماه تشویق میشود که از لحاظ جسمی و روانی موقعیتهای سختی مانند تشنگی و گرسنگی را تجربه کند که سبب افزایش احساس تسلط فرد بر خود شده و در نتیجه صبر او را افزایش میدهد. از طرف دیگر رعایت خویشتنداری آموزههای مذهبی در زمینه ارتباطات بین فردی و بخشش و اطعام نیازمندان ممکن است باعث افزایش کارایی فرد شود که به طور مستقیم با بهبود عزت نفس رابطه دارد».
در این پژوهش آمده است: «علت بهبود اختلالات روانی را میتوان از یک سو به دلیل تأثیر روزه در ارتقاء عزت نفس دانشجویان و از طرف دیگر به دلیل پر رنگتر شدن عبادات در این ماه مبارک دانست، زیرا یاد خدا آرام بخش دلها است. کسی که اعتقاد دارد همواره خدا با اوست و به او کمک میکند، احساس امنیت و آرامش داشته و این خود باعث بهبود بسیاری از اختلالات روانی میشود».