
ارتباط سموم موجود در محیطزیست و کاهش باروری مردان/ تاثیر آلودگی محیط زیست بر سلامت جنسی مردان
در آمریکا از هر ۸ زوج، یک زوج گرفتار مشکل ناباروری است. متاسفانه بیشتر پزشکان ۳۰ تا ۵۰ درصد مواقع نمیتوانند علت ناباروری مردان را تشخیص دهند.
جامعه ۲۴ ، نادیا زکالوند: بیشتر افراد، بهویژه مردان، وقتی متوجه ناباروری خود میشوند، به دنبال علت اصلی آن هستند. برخی از افراد میپرسند شاید ناباروریشان ناشی از شرایط محل کار یا استفاده از تلفن همراه، لپتاپ و پلاستیکها باشد؛ اما آیا واقعا سموم موجود در محیطزیست میتواند علت برخی از ناباروریهای مردان باشد؟
اگر زوجی پس از یک سال تلاش نتوانند بچهدار شوند، آنها به مشکل ناباروری گرفتار هستند که علت از هر کدام باشد، پزشک متخصص پس از انجام آزمایشهای مختلف آن را تعیین میکند.
این آزمایشها در مورد مردان، شمارش تعداد اسپرمهای آنهاست. اما این روش دقیقا نمیتواند وضعیت باروری مردان را توضیح دهد. پزشکان برای اندازهگیری دقیق اسپرمها، فقط تعداد اسپرمهای فعال را میشمارند، یعنی اسپرمهایی که توانایی شنا و حرکت را دارند.
رشد کاهش باروری مردان از دهه ۹۰ میلادی تا امروز
یکسری عوامل، از جمله چاقی تا عدم تعادل هورمونی و بیماریهای ژنتیکی، روی سلامت باروری مردان اثر منفی میگذارند. خوشبختانه بسیاری از مردان درمان میشوند، اما محققان از دهه ۱۹۹۰ تاکنون با روند ناباروری نگرانکنندهای در مردان مواجه شدهاند که نشان میدهد ناباروری در این چند دهه سیر صعودی داشته است.
نتایج یک مطالعه در سال ۱۹۹۲، نشان داد ۵۰ درصد از میزان اسپرمهای مردان بالای ۶۰ درصد کاسته شده است. بعدها تحقیقی دیگر نشان داد که تعداد اسپرم مردان از سال ۱۹۷۳ تا ۲۰۱۱، ۵۰ تا ۶۰ درصد کاهش داشته است.
تمام این بررسیها و تحقیقات دیگر، محققان را به این نتیجه رساند که امروزه مردان در مقایسه با گذشته تعداد اسپرم کمتری تولید میکنند که این موجب کاهش باروری در آنها شده است.
سالهاست محققان با بررسی مدلهای حیوانی دریافتهاند که قرار گرفتن در معرض سموم محیطزیست تعادل هورمونی را بهم ریخته و موجب ناباروری میشود، اما محققان نمیتوانند انسان را بهعمد در معرض ترکیبات مضر شیمیایی قرار دهند و نتایج آن را بررسی کنند، اما با بررسی وضعیت باروری آنها میتوانند شرایط را تا حد زیادی درک کنند.
اثر منفی سموم موجود در محیط زیست بر باروری مردان
محققان در بررسیهای انجامشده به غدد درونریز توجه بسیاری نشان دادند. یکسری از مولکولهای شیمیایی میتوانند عملکرد هورمونی بدن را تقلید کنند و تعادل هورمونی شکننده مربوط به تولیدمثل را بهم بریزند. از این مواد شیمیایی میتوان به فتالاتها (روانکننده)، آفتکشها، علفکشها، فلزات سنگین، گازهای سمی و مواد مصنوعی دیگر اشاره کرد.
فتالاتها در بسیاری از محصولات پلاستیکی، از بطریهای آب گرفته تا ظروف نگهدارنده غذا، یافت میشوند. قرار گرفتن در معرض این مواد شیمیایی اثر منفی روی سلامت تستسترون و منی میگذارد. همچنین علفکشها و آفتکشها در منابع غذاییمان و برخی ترکیبات آلی مصنوعی حاوی فسفر بهوفور وجود دارند. این مواد روی باروری اثر منفی دارند.
این روزها آلودگی هوا شهرها را احاطه کرده است و ساکنان آن را در معرض ریزگردها، دیاکسید گوگرد، اکسید نیتروژن و سایر ترکیبات مضر قرار داده است که تمام این موارد موجب ناهنجاری در اسپرمها میشوند.
قرار گرفتن در معرض تشعشع لپتاپها، تلفنهای همراه و مودمها هم از تعداد اسپرمها میکاهد و حرکت و شکل اسپرمها را از حالت عادی خارج میسازد.
بیشتر بخوانید: با بیماریهای مردانه در سنین مختلف آشنا شوید/ آیا مردان هم یائسه میشوند؟
فلزات سنگین مانند کادمیوم، سرب و آرسنیک هم در غذا، آب و همچنین محصولات بهداشتی وجود دارد که آنها هم اثر بدی روی اسپرم میگذارند. مواد شیمیایی مختلکننده عملکرد غدد درونریز و مشکلاتی که برای باروری مردان بهوجود میآورند روی سلامت جسم و روح افراد صدمه بسیار وارد میکنند و درمان این صدمات نیز بسیار هزینهبر است.
اثر منفی مواد شیمیایی کنترلنشده بر باروری مردان
مواد شیمیایی بسیاری در محیطزیستمان وجود دارد و هر سال ۲۰۰۰ ماده شیمیایی جدید به آنها اضافه میشود. در حال حاضر در آمریکا فقط ۸۰ هزار ماده شیمیایی کنترل شدهاند. در واقع سرعت بسیار بالای تولید مواد شیمیایی فرصت کافی به دانشمندان برای تحقیق اثرات مفی آنها روی سلامت نمیدهد تا بتوانند این مواد را بهدرستی تحت کنترل بگیرند.
اخیرا سازمان جهانی بهداشت، ۸۰۰ ماده شیمیایی جدید شناسایی کرده است که موجب اختلال در هورمونها میشوند، اما فقط بخش کوچکی از این مواد آزمایش شدهاند.
برخی از مطالعات نشان میدهد که میتوان ناباروری مردان را با از میان برداشتن عامل آسیبرسان درمان کرد اما توانایی معکوس کردن این مشکل به زمان و مقدار قرار گرفتن در معرض مواد سمی بستگی دارد.
چگونه خطرات ناشی از سموم محیطزیست را کاهش دهیم
اگرچه نمیتوان از مواد شیمیایی مضر بهراحتی خلاص شد، اما میتوان با چند گام ساده از خطرات آن دور ماند که به برخی از آنها اشاره میکنیم:
میوهها و سبزیجات را پیش از مصرف بهخوبی بشویید.
از مواد غذایی فرآوریشده و کنسروی یا آن دسته از مواد غذایی که بستهبندی شدهاند استفاده نکنید.
مصرف ماهیهای چرب مانند قزلآلا، تن و ساردین و همینطور گوشتهای چرب را محدود کنید تا از آفتکشها و فلزات سنگینی که در بدن این حیوانات طی فرآیند پرورش جمع شده است، دور بمانید.
آب نوشیدنیتان را از بطریهای شیشهای یا پلاستیکهای سخت بنوشید.
هرگز غذا را در ظروف پلاستیکی گرم نکنید یا غذای گرم در این ظروف نگذارید.
از محصولات خانگی مانند انواع شویندههای حاوی مواد مضر مانند آمونیاک، یا مواد شیمیایی قوی مانند چسبها و رنگهای نقاشی کمتر استفاده کنید.
منبع: