خانه موزه مقدم یکی از جاذبههای تاریخی تهران به شمار میرود که متعلق به دوران قاجار است. این خانه برای یکی از بنیانگذاران دانشگاه هنر تهران و همسر فرانسویاش است. این موزه از نظر تاریخچه و اشیای تاریخی که در آن نگهداری میشود، بسیار با ارزش و دیدنی است، به همین بهانه با ما در جامعه ۲۴ همراه باشید تا بیشتر با خانه موزه مقدم آشنا شوید.
جامعه ۲۴ ، مهدی توفیقی: موزه مقدم یکی از خانههای تاریخی پایتخت است و از جاذبههای گردشگری تهران به حساب میآید. این منزل تاریخی محل اقامت خاندان محمدتقی خان احتساب الملک از صاحبمنصبان مشهور دربار سلسله قاجار بوده است. پس از آن این بنای تاریخی در اختیار دکتر محسن مقدم، استاد باستانشناسی دانشگاه تهران و همسر فرانسویاش سلما، قرار گرفت.
تاریخچه خانه موزه مقدم تهران
خانه موزه مقدم از مجللترین خانههای دوران قاجار به شمار میرود که برای یکی از درباریان سلسله قاجار به نام محمد تقی خان احتساب الملک، بوده است. احتساب الملک دو فرزند به نامهای حسین و حسن داشت که برای ادامه تحصیل آنها را روانه اروپا کرد. حسن در فعالیتهای ادبی، سیاسی و اجتماعی حضور موفق و فعالی داشت اما در دورانی جوانی فوت کرد. یکی از معروفترین آثار او «جعفرخان از فرنگ آمده» بود.
محسن برادر کوچکتر حسن، تحصیلات تکمیلی خود را در رشته هنر، نقاشی، تاریخ هنر و باستانشناسی ادامه داد تا در سال ۱۳۱۵ به ایران بازگشت و بههمراه همسر فرانسوی خود «سُلما» در خانه پدری خود، یعنی موزه مقدم سکونت کرد. محسن در طول عمر خود، علاوه بر فعالیتهای علمی به گردآوری آثار و اشیای تاریخی و فرهنگی پرداخت.
استاد محسن مقدم بسیاری از آثار ارزشمند جمعآوری شده مانند کاشی، قطعات سنگی تراشیده و... را با سلیقه بی نظیر خود و الهام گرفتن از معماری تاریخی، چنان در جای جای این عمارت نصب کرد که نمایی بسیار زیبا و دیدنی پیدا کرده است. همچنین برخی دیگر را مانند کلکسیون پارچه، چپق و قلیان، شیشه، مسکوکات، سفالینه، تابلو نقاشی، مهرها و اسناد تاریخی و ... را در محل سکونت خود یا خانه پدری جمع آوری کرده است.
خانه موزه مقدم تهران کجاست؟
خانه موزه مقدم در بافت قدیمی و تاریخی تهران و در خیابان امام خمینی(ره)، بعد از خیابان شیخ هادی، جنب بانک ملت، پلاک ۲۵۱ واقع شده است.
اگر قصد بازدید از این موزه را دارید و با مترو میخواهید بروید، میتوانید از ایستگاههای حسنآباد و دانشگاه امام علی (ع) در خط شماره دو (صادقیه-فرهنگسرا) استفاده کنید. خانه موزه مقدم در بین این دو ایستگاه مترو واقع شده است و با پنج دقیقه پیاده روی میتوانید خود را به این موزه برسانید.
همچنین با استفاده از اتوبوسهای مسیر راهآهن-پارک وی یا راهآهن-تجریش میتوانید به موزه خانه مقدم دسترسی داشته باشید. برای این منظور در ایستگاه البرز (تقاطع خیابان ولیعصر و امام خمینی) پیاده شوید. پس از آن با اندکی پیاده روی در بخش شرقی خیابان امام خمینی(ره) به موزه خواهید رسید.
معماری خانه موزه مقدم تهران
سبک معماری ایرانی و باغهای ایرانی به خوبی در سبک طراحی این خانه مشهود است، گلکاری و فضاسازی انجام شده با گیاهان بسیار زیبا، حالوهوای جذابی را برای گردشگران این موزه فراهم کرده است. ساختمان اربابی در بخش غربی این خانه قرار دارد، که استاد محسن مقدم بههمراه یکی از شاگردان در دانشکده هنرهای زیبا، دکتر ابوالقاسمی، در سال ۱۳۴۵ این بنا را احداث کردند. این بنا با کاشیها و مصالح دوران سلسله قاجار طراحی و تزئین شده است، که در آن اشیای ارزشمندی نگهداری میشده است.
به گزارش جامعه ۲۴، یک ایوان با طاق و ستونهای زیبا در بخش شمالی این ساختمان وجود دارد که با کاشیهایی از دوران سلسلههای زندیه و قاجار تزئین شده است. در وسط این ایوان حوضچهای از جنس مرمر قرار دارد که آن را از حمام فتحعلی خان به موزه مقدم منتقل کرده اند و آب سرریز از آن توسط جویی کوچک به استخری بزرگ انتقال میباید.
استاد مقدم پس از سفر به کشور اسپانیا، تصمیم به ساخت این استخر با الگو برداری از استخر و آبنماهای باغ الحمرا (باغی بهجامانده از دوران صدر اسلام اسپانیا) گرفت. همچنین در پیرامون استخر چند فواره قدیمی قرار دارد که آب آنها به داخل استخر میریزد.
حیاطهای اندرونی و بیرونی با دیواری به نام تجدد از یکدیگر تفکیک شده اند، این دیوار از چند ستون با طاقهای کاشیکاری شده، تزئین شده است. پایههای این ستونها با الگوبرداری از ستونهای کاخ چهل ستون اصفهان ساخته شده اند.
این پایه ستونها هنگام تخریب کاخ خواهر ناصرالدینشاه قاجار به موزه مقدم منتقل شدند که چشم انداز بسیار دیدنی با ستونهای فیروزهای ایجاد کرده اند. هوشنگ سیحون، مسئولیت طراحی و ساخت این دیوارها و ستونها را برعهده داشته است.
بیشتر بخوانید: از آرامگاه سعدی شیرازی چه میدانیم؟
در قسمت شمالی حیاط اندرونی ایوان زیبایی واقع شده است که از چهار ستون با سرستونهایی با گچبری کرنتی تشکیل میشود. دکتر مقدم بخش تزئینات این ستونها را به نحو احسنت انجام داده است. دو راه پله مارپیچ برای دسترسی به این ایوان تعبیه شده است.
همچنین در طراحی و ساخت خانه موزه مقدم، از معماری کشورهای دیگر الهام گرفته شده است، به طور مثال دکتر مقدم و همسرش یک باغچه ژاپنی در حیاط بیرونی خانه ساخته اند.
ساعات بازدید و قیمت بلیط خانه موزه مقدم تهران
موزه مقدم در تمام روزهای سال، به جز ایام تعطیل و سوگواری ها، از ساعت ۱۰ صبح تا ۶ عصر میزبان گردشگران است. بهای بلیط در سال ۱۴۰۱ برای گردشگران داخلی ۳۰ هزار تومان و برای گردشگران خارجی ۲۰۰ هزار تومان است. همچنین با ارائه کارت دانشجویی میتوانید بلیط نیم بها دریافت کنید.